Wet kwaliteitsborging

Wet kwaliteitsborging voor het Bouwen

De wet kwaliteitsborging voor het Bouwen heeft tot doel de kwaliteit van bouwwerken te verbeteren en de positie van de eindgebruiker te versterken. In veel gevallen is dit de consument. Doordat de consument vaak onvoldoende kennis heeft van de bouw en bouwvoorschriften niet in staat is tekeningen te lezen en beoordelen, heeft hij geen goed inzicht in de kwaliteit van het bouwwerk.

Wat is het doel van de Wet kwaliteitsborging?

De wet kwaliteitsborging moet ervoor zorgen dat de kwaliteit van bouwwerken verbeterd wordt en de positie van de opdrachtgever wordt versterkt. Door het verbeteren van die positie zijn deze opdrachtgevers beter in staat hun belangen ten aanzien van de bouwkwaliteit te behartigen. De noodzaak tot (het op andere wijze) verbeteren van de bouwkwaliteit vloeit, aldus de toelichting, voort uit o.a. steeds hogere kwaliteitseisen (waaraan niet alle marktpartijen kunnen of willen voldoen), toegenomen complexiteit van het bouwproces en versnippering van het bouwproces en daarmee een onheldere verdeling van de verantwoordelijkheden.

Inhoud van de Wet kwaliteitsborging

Samengevat bevat het wetsvoorstel zowel een publiekrechtelijke als een privaatrechtelijke component. Het ‘publiekrechtelijke’ gedeelte ziet o.m. op wijziging van de Woningwet en daarmee een geheel nieuw systeem van kwaliteitsborging waarbij de markt geacht wordt zelf in te staan voor de door haar te realiseren kwaliteit. Het privaatrechtelijke deel heeft betrekking op enkele wijzigingen in Boek 7 van het BW en is een relatief kleine aanvulling op de veel ingrijpender stelselwijziging die met de wijziging van de Woningwet is beoogd.

Kwaliteitsborger en instrumenten

De Wet brengt een groot aantal wijzigingen aan in het publiekrechtelijke stelsel. Allereerst wordt een deel van de bouwwerken straks bouwbesluittoetsvrij. Daarnaast worden de resterende categorieën bouwwerken in plaats van een preventieve toets vooraf door het bevoegd gezag, (stapsgewijs) onderworpen aan het nieuwe stelsel waarbij kwaliteitsborgers met behulp van instrumenten voor kwaliteitsborging de bouwkwaliteit gaan toetsen. Het instrument schrijft voor hoe de borger moet toetsen dat het bouwwerk volgens de regels van het Bouwbesluit wordt gebouwd. Bij oplevering geeft de borger een verklaring af waaruit blijkt dat ‘een gerechtvaardigd vertrouwen bestaat’ dat het gerealiseerde bouwwerk aan het Bouwbesluit voldoet. 
Met de introductie van de kwaliteitsborger ontstaat een nieuwe taak en rol in het bouwproces. De door hem gebruikte instrumenten worden op de markt gebracht door instrumentaanbieders, die op hun beurt weer bij een Toezichthoudende organisatie hun instrumenten ter beoordeling moeten aanbieden. 

De BW-wijzigingen

Samengevat wordt onder de nieuwe wet in het Burgerlijk Wetboek het volgende gewijzigd:
De wijziging van de aansprakelijkheid van de aannemer in art. 7:758 BW is in de literatuur de meest besproken verandering. Aan art. 7:758 BW wordt een vierde lid toegevoegd waardoor de aannemer, samengevat, aansprakelijk is voor bij oplevering niet ontdekte gebreken.
Met het invoeren van een nieuw art. 7:765a BW wordt en informatieplicht voor de aannemer geïntroduceerd ten aanzien van het al dan niet aanwezig zijn van een verzekering of financiële zekerheid. 

Met het wijzigen van art. 7:768 BW wordt een informatieplicht geïntroduceerd ten aanzien van het vervallen of mogelijk verlengd inhouden van het depot bij de notaris (de 5%-regel). Samengevat komt het voorstel er op neer dat de notaris pas het depot mag uitbetalen als hij schriftelijk bewijs van de aannemer heeft ontvangen waaruit blijkt dat de aannemer de opdrachtgever heeft gewezen op zijn opschortingsrecht (op grond van art. 6:262 BW) én de opdrachtgever niet heeft aangegeven het depot te willen aanhouden.

Met de toevoeging van een tweede lid aan art. 7:754 BW wordt een aanvulling op de reeds bestaande waarschuwingsplicht gegeven voor (samengevat) fouten in het ontwerp. Op grond van het tweede lid dient een waarschuwing schriftelijke en ondubbelzinnig plaats te vinden en moet tijdig gewezen moet worden op de ‘mogelijke gevolgen voor de deugdelijke nakoming van de overeenkomst’.

Met het nieuwe art. 7:757a BW wordt de introductie van het zgn. opleverdossier voor alle opdrachtgevers gerealiseerd. Het nieuwe artikel heeft tot gevolg dat aan de opdrachtgever een dossier moet worden overgelegd dat een ‘volledig inzicht verschaft in de nakoming van de overeenkomst en de te dien aanzien uitgevoerde werkzaamheden’. De te overleggen gegevens en bescheiden zijn breed omschreven en laten ruimte om dit op verschillende wijzen te doen.

Gevolgen juristen en advocaten

Naast de taken die er liggen voor aannemers, onderaannemers, constructeurs, adviseurs en andere actoren in het bouwproces, krijgen ook juristen te maken met de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen. De veelomvattende stelselwijziging, de wijzigingen in het Burgerlijk Wetboek en de invoering van de kwaliteitsborger zullen de nodige praktische en juridische vragen met zich brengen.

Verdiepingscursussen

Wilt u zich verder verdiepen in de wet kwaliteitsborging? Wij verzorgen diverse inleidende-  en verdiepingscursussen op alle gebieden van het bouwrecht. Ook is een uitgebreid aanbod aan publicaties beschikbaar, zowel digitaal als in drukvorm.

Voor het volledige cursusaanbod, zie de agendarubriek op onze website.

Meer lezen?

In het Tijdschrift voor Bouwrecht wordt met enige regelmaat aandacht besteed aan dit onderwerp. Voor meer informatie, klik hier.